Αξιούπολη : Δίπλα στον Αξιό και στη σκιά του Πάικου

Πλούσια φύση, μεγάλη ιστορία, όμορφες εκκλησίες το τρίπτυχο που χαρακτηρίζει τον τόπο

     Περίπου 50 χλμ. ανατολικά του Κιλκίς, δίπλα στον ποταμό Αξιό και κάτω από τις σκιερές πλαγιές του όρους Πάικου, βρίσκεται η γραφική Αξιούπολη του δήμου Παιονίας.

     Αν και μικρή σε μέγεθος (περίπου 2.800 κατ.), η όμορφη κωμόπολη εντυπωσιάζει με την πλούσια ιστορία της, τη ζωντανή παράδοση και τις φυσικές ομορφιές που την περιβάλλουν. 

     Ο επισκέπτης μπορεί να περιηγηθεί σε γαλήνια μονοπάτια στη φύση, να ανακαλύψει τα ιστορικά μνημεία του Α' Παγκοσμίου Πολέμου και να θαυμάσει εκκλησίες που στέκουν ως σημεία πίστης και πολιτιστικής κληρονομιάς. 

     Κτισμένη δίπλα στον Αξιό, που οφείλει και την ονομασία της, η κωμόπολη περιβάλλεται από εύφορα πεδία και λόφους που συνθέτουν ένα μαγευτικό σκηνικό, ιδανικό για διαδρομές στην όμορφη φύση. 

     Οι όχθες του Αξιού αποτελούν ένα ειδυλλιακό σκηνικό για περιπάτους, παρατήρηση πουλιών ή απλά χαλάρωση δίπλα στο νερό.

     Η περιοχή γύρω από την Αξιούπολη προσφέρει μοναδικές φυσικές διαδρομές για εξερεύνηση, με σημεία όπως το όρος Πάικο, τη Γαλάζια Λίμνη του Σκρα και τη λίμνη Μεταλλείου. 

     Το Πάικο είναι ένας παράδεισος για τους λάτρεις της πεζοπορίας, με μονοπάτια που περνούν μέσα από πλούσια δάση βελανιδιάς και καστανιάς, φυσικές πηγές και μικρούς καταρράκτες. 

     Η Γαλάζια Λίμνη του Σκρα, γνωστή για τα κρυστάλλινα γαλαζοπράσινα νερά της, δημιουργεί ένα ειδυλλιακό τοπίο που θυμίζει παράδεισο. 

     Η Λίμνη Μεταλλείου, κοντά στο χωριό Πηγή, αποτελεί μια ακόμη γαλήνια τοποθεσία για όσους επιθυμούν ήσυχους περιπάτους δίπλα στο νερό. 

     Το πράσινο τοπίο που την περιβάλλει δημιουργεί ένα χαλαρωτικό σκηνικό, ιδανικό για παρατήρηση πουλιών και σύνδεση με τη φύση. 

     Για τους επισκέπτες που θέλουν να γνωρίσουν καλύτερα το φυσικό περιβάλλον της περιοχής, το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Αξιούπολης είναι μια εξαιρετική επιλογή. 

     Το μουσείο φιλοξενεί μια ενδιαφέρουσα συλλογή από απολιθώματα, ορυκτά και δείγματα της τοπικής χλωρίδας και πανίδας, που προσφέρουν μια βαθύτερη κατανόηση της γεωλογικής και φυσικής κληρονομιάς της περιοχής. 

     Οι εκθέσεις περιλαμβάνουν σημαντικά ευρήματα, δίνοντας στους επισκέπτες μια εικόνα της αρχαίας ζωής και των γεωλογικών σχηματισμών που καθόρισαν το τοπίο.

Ιστορία που χάνεται στους αιώνες

     Η ιστορία της Αξιούπολης ξεκινά από την αρχαιότητα, όταν κατοικούνταν από Παίονες και Βοττιαίους. Σημαντικά ευρήματα, όπως ένα προϊστορικό νεκροταφείο από τον 11ο αιώνα π.Χ., μαρτυρούν τη συνεχή κατοίκηση της περιοχής. 

     Κατά τον Πελοποννησιακό Πόλεμο, η περιοχή αποτέλεσε θέατρο επιχειρήσεων από τον Θρακιώτη βασιλιά Σιτάλκη. Στη συνέχεια ενσωματώθηκε στο Βασίλειο της Μακεδονίας και πέρασε από ρωμαϊκή και βυζαντινή κυριαρχία, υπομένοντας στη συνέχεια επιδρομές από διάφορες φυλές. 

     Αρχικά γνωστή ως Μποέμιτσα, η Αξιούπολη ιδρύθηκε τον 18ο αιώνα από κατοίκους τριών κοντινών χωριών που καταστράφηκαν από τους Οθωμανούς. 

     Κατά την Επανάσταση του 1821 και τον Μακεδονικό Αγώνα, οι κάτοικοι συμμετείχαν ενεργά με ένοπλα σώματα. Η περιοχή απελευθερώθηκε το 1912 κατά τον Α' Βαλκανικό Πόλεμο οπότε ενσωματώθηκε στο εθνικό κορμό. 

     Μετά την ανταλλαγή πληθυσμών το 1923, η Αξιούπολη υποδέχθηκε πρόσφυγες από τη Μικρά Ασία, τον Πόντο και τη Θράκη, ενώ και γηγενείς Βλάχοι από ψηλότερους ορεινούς οικισμούς εγκαταστάθηκαν, εμπλουτίζοντας το πολυπολιτισμικό της χαρακτήρα.

Ζωντανές οι μνήμες του Μεγάλου Πολέμου

     Η Αξιούπολη κατέχει σημαντική θέση στην ιστορία του Α' Παγκόσμιο Πόλεμο, ιδιαίτερα σε σχέση με το Μακεδονικό Μέτωπο (1915-1918), αποτελώντας βάση των Συμμάχων της ΑΝΤΑΝΤ για τον έλεγχο των κύριων οδών ανεφοδιασμού προς το μέτωπο. 

     Οι μάχες στα υψώματα Ραβινέ (1917) και Σκρα (1918) στο Πάικο, υπήρξαν από τις πλέον καθοριστικές. Σήμερα η περιοχή διατηρεί ζωντανή τη μνήμη αυτών των γεγονότων, μέσα από μνημεία και ιστορικές τοποθεσίες, με την Αξιούπολη να αποτελεί σημείο εκκίνησης.

     Στην κεντρική πλατεία της Αξιούπολης δεσπόζει το «Άγαλμα της Ελευθερίας», που απεικονίζει -μεταφορικά- την «Ελευθερία» να βαστά στην αγκαλιά της έναν Έλληνα Εύζωνα. 

     Το μνημείο τιμά τους πεσόντες στις μάχες του Ραβινέ και του Σκρα. Το Στρατιωτικό Κοιμητήριο, στον λόφο του Αγίου Δημητρίου βορειοδυτικά της κεντρικής πλατείας, αποτελεί τόπο μνήμης για τους πεσόντες, κυρίως από τις μάχες του Ραβινέ και του Σκρα κατά τον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.

     Δίπλα ακριβώς από το Στρατιωτικό Κοιμητήριο, βρίσκεται η εκκλησία του Αγίου Δημητρίου. Πρόκειται για τρίκλιτη ξυλόστεγη βασιλική του 19ου αιώνα, με τοιχογραφίες του Νικολάου Κωνσταντίνου από το 1862 και φορητές εικόνες του ίδιου καλλιτέχνη. 

     Οι παλαιότερες εικόνες, χρονολογούμενες από το 1806, ανήκουν σε ανώνυμο λαϊκό ζωγράφο, προσδίδοντας ιδιαίτερη ιστορική αξία στον ναό. 

     Πραγματικό στολίδι, για το οποίο είναι ιδιαίτερα περήφανοι οι κάτοικοι της κωμόπολης, αποτελεί η εντυπωσιακή εκκλησία της Παναγίας Άξιον Εστί στην «καρδιά» της κωμόπολης, που η ανέγερσή της ολοκληρώθηκε μόλις το 2016. 

     Ο ναός, με τρία παρεκκλήσια στο εσωτερικό του, αποτελεί μοναδικό εκκλησιαστικό αξιοθέατο, λόγω της επιβλητικής αρχιτεκτονικής του σύνθεσης και της πολύ ιδιαίτερης τοιχογράφησής του.

     Η γραφική κεντρική πλατεία αποτελεί σημείο συνάντησης ντόπιων και ξένων επισκεπτών. Τριγύρω καφενεία και ταβέρνες σερβίρουν τοπικά εδέσματα και παραδοσιακά γλυκά. Στα τοπικά προϊόντα που ξεχωρίζουν περιλαμβάνονται κρασί και μέλι.

     Περπατώντας στις γειτονιές της κωμόπολης ο επισκέπτης θα ανακαλύψει παλιά, καλοδιατηρημένα σπίτια που αναδίδουν τον αέρα μιας άλλης εποχής, προσθέτοντας έτσι μια αίσθηση νοσταλγίας και παράδοσης κατά την παραμονή του στην Αξιούπολη. 

Πληροφορίες : 𝐩𝐚𝐢𝐨𝐧𝐢𝐚.𝐠𝐨𝐯.𝐠𝐫
Πηγή : 𝐰𝐰𝐰.𝐭𝐫𝐚𝐯𝐞𝐥.𝐠𝐫 │ Από τον Παναγιώτη Σαββίδη